Rozbudowa podlaskiej infrastruktury drogowej wkracza w kolejny przełomowy etap. Do dyspozycji kierowców oddano właśnie ponad 10-kilometrowy odcinek drogi ekspresowej S19 na trasie Krynice – Dobrzyniewo – Białystok Zachód. To strategiczny fragment infrastruktury transportowej wschodniej Polski, na którym międzynarodowy korytarz Via Carpatia precyzyjnie łączy się z trasą S8, tworząc zarys nowoczesnej, zachodniej obwodnicy stolicy województwa podlaskiego.
Nowo wybudowana trasa to przede wszystkim potężna ulga dla układu komunikacyjnego Białegostoku. Płynne odprowadzenie ruchu tranzytowego poza obszary miejskie przełoży się na wzrost poziomu bezpieczeństwa, redukcję hałasu i spalin w mieście oraz znaczne skrócenie czasu podróży na trasie w kierunku Warszawy i granic państwa.
Inżynieryjny majstersztyk i kluczowy węzeł
Odcinek S19 Krynice – Dobrzyniewo – Białystok Zachód liczy dokładnie 10,2 km długości. Rozpoczyna swój bieg w rejonie miejscowości Krynice, w miejscu połączenia z dotychczasową drogą krajową nr 65 (relacji Ełk – Białystok). Omijając stolicę województwa podlaskiego od strony zachodniej trasa zmierza na południe, gdzie w ramach inwestycji wybudowano bezkolizyjny węzeł Białystok Zachód. To właśnie w tym miejscu dochodzi do strategicznego połączenia dwóch dróg ekspresowych: S8 oraz S19. W celu zapewnienia optymalnej przepustowości i bezpieczeństwa manewrów włączeniowych, w ramach zadania przebudowano także 1,9 km istniejącej drogi S8.
Nowy odcinek charakteryzuje się najwyższymi parametrami technicznymi. Droga posiada dwie odrębne jezdnie z dwoma pasami ruchu w każdym kierunku, pasy awaryjne oraz pas rozdziału. Całość nawierzchni asfaltowej przystosowano do przenoszenia nacisku najcięższego ruchu kołowego o sile 11,5 tony na oś.
Skala prac inżynieryjnych na tym odcinku była wyjątkowo szeroka. W ramach kontraktu:
- powstały cztery mosty pełniące jednocześnie funkcję przejść dla zwierząt, w tym reprezentacyjne obiekty nad rzekami Supraśl i Biała,
- osiem wiaduktów, z których kluczowe zlokalizowano nad osią obecnej drogi krajowej nr 65 oraz nad linią kolejową Białystok – Ełk – granica z Litwą (szlakiem przyszłej magistrali kolejowej Rail Baltica),
- 12 przejść dla zwierząt, które pozwalają na zachowanie ciągłości szlaków migracyjnych lokalnej fauny.
Inwestycja za 405 mln zł i perspektywy na rok 2029
Realizacja zadania przebiegała w oparciu o Rządowy Program Budowy Dróg Krajowych do 2030 r. (z perspektywą do 2033 r.). Umowa na realizację inwestycji w systemie „projektuj i buduj” została podpisana 19 maja 2021 roku z konsorcjum firm PORR oraz Unibep. Po skompletowaniu dokumentacji i uzyskaniu decyzji administracyjnych plac budowy przekazano wykonawcy w marcu 2024 roku. Całkowita wartość kontraktu zamknęła się w kwocie 405,6 mln zł.
Ranga oddanego fragmentu będzie systematycznie wzrastać wraz z oddawaniem kolejnych odcinków realizacyjnych. Prawdziwy przełom dla ruchu tranzytowego nastąpi po zakończeniu budowy sąsiednich fragmentów S19: Czarna Białostocka – Białystok Północ oraz Białystok Północ – Dobrzyniewo. Prace budowlane na obu tych odcinkach ruszyły w 2026 roku, a ich finalizacja zaplanowana jest na pierwszy kwartał 2029 roku. Po ich otwarciu cały ruch ciężki z kierunku przeznaczonego do obsługi przejścia granicznego w Kuźnicy w stronę Warszawy i Europy Zachodniej całkowicie ominie Białystok.
Dopełnieniem międzynarodowego korytarza transportowego Via Carpatia stanie się tzw. południowa obwodnica Białegostoku (odcinek S19 od węzła Białystok Zachód do węzła Deniski nad Narwią). Dzięki tej inwestycji Białystok uzyska bezpośrednie połączenie ekspresowe z Lublinem, Rzeszowem i południem Europy. Dalsze losy tego odcinka zależą obecnie od rozstrzygnięć prawnych – w październiku 2025 roku Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska wydał zmodyfikowaną decyzję środowiskową, która została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Stan realizacji szlaku S19 w województwie podlaskim
Proces inwestycyjny na podlaskim odcinku drogi ekspresowej S19 znajduje się na różnych etapach zaawansowania.
-
- Kuźnica – Sokółka Północ (10,6 km S oraz 5,3 km GP): oddawany do użytku etapowo w latach 2025 – 2026.
- Sokółka Północ – Czarna Białostocka (24,1 km): wniosek o decyzję ZRID znajduje się w weryfikacji u wojewody podlaskiego.
- Czarna Białostocka – Białystok Północ (12,3 km): w intensywnej budowie od lipca 2026 r.
- Białystok Północ – Dobrzyniewo (9,5 km): w realizacji budowlanej od września 2026 r.
- Krynice – Dobrzyniewo – Białystok Zachód (10,2 km): odcinek oficjalnie oddany do ruchu.
- Białystok Zachód – Deniski (37,3 km S oraz 13,7 km GP): procedura odwoławcza dotycząca decyzji środowiskowej w WSA w Warszawie.
- Deniski – Haćki (6,5 km): oddany do ruchu w 2026 r.
- Haćki – Bielsk Podlaski Zachód (9 km): oddany do użytku w 2025 r.
- Bielsk Podlaski Zachód – Boćki (12 km): udostępniony kierowcom w 2025 r.
- Boćki – Malewice (15,9 km): budowa zakończona w do września 2026 r.; oczekuje na przejezdność sąsiedniego fragmentu.
- Malewice – Chlebczyn (25 km): w budowie od marca 2024 r.
Oddany do użytku odcinek Krynice – Białystok Zachód stanowi dowód na sukcesywną modernizację szlaków transportowych we wschodniej Polsce, znacząco podnosząc komfort podróżowania oraz potencjał gospodarczy całego regionu.
(Ewa Bochenko)