35 lat Izby Przemysłowo-Handlowej w Białymstoku było nie tylko okazją do podsumowania przemian, jakie zaszły w podlaskiej gospodarce, ale także punktem wyjścia do rozmowy o tym, z czym przedsiębiorcy mierzyli się wówczas i jakie wyzwania czekały ich w kolejnych latach. Podczas piątkowych obchodów jubileuszu w Operze i Filharmonii Podlaskiej pojawiły się tematy bezpieczeństwa, geopolityki, granicy, energii, nowych technologii i przyszłości regionalnego biznesu.
Jubileusz Izby Przemysłowo-Handlowej połączono z Forum Gospodarczym „Perspektywiczne Podlaskie” oraz uroczystą galą. Wydarzenie odbyło się 25 września w gmachu Opery i Filharmonii Podlaskiej – Europejskiego Centrum Sztuki w Białymstoku. Organizatorzy już wcześniej zapowiadali, że centrum dyskusji staną się nie tylko osiągnięcia podlaskich przedsiębiorców, lecz również bezpieczeństwo gospodarcze i odporność firm.
Od gospodarki lat 90. do cyfrowej rewolucji
Jarosław Antychowicz, prezes Izby Przemysłowo-Handlowej w Białymstoku, podczas jubileuszu spojrzał na 35 lat działalności organizacji przez pryzmat przemian całej gospodarki. Przypomniał, że początki Izby przypadły na okres głębokiej transformacji, gdy przedsiębiorcy musieli odnaleźć się w zupełnie nowych warunkach gospodarczych. W jego wystąpieniu pojawiły się m.in. wspomnienia wysokiego bezrobocia i problemów gospodarczych lat 90.
Prezes IPH podkreślał jednocześnie, że jubileusz nie powinien być wyłącznie spojrzeniem wstecz. Jego zdaniem kolejne lata przyniosły nowe wyzwania, związane m.in. z położeniem regionu, zmianami geopolitycznymi oraz bardzo szybkim rozwojem technologii.
Warto jednak patrzeć w przyszłość. Nie skupiać się na tym, co było i teraz mamy zupełnie nowe wyzwania. Teraz, po pierwsze, nasze położenie, zmienia się sytuacja geopolityczna naszego regionu. Po drugie, jesteśmy dotykani też niepokojami na całym świecie – mówił Jarosław Antychowicz.
Antychowicz wskazywał, że cyfryzacja gospodarki i rozwój sztucznej inteligencji zmieniają warunki funkcjonowania przedsiębiorstw. Forum miało być miejscem rozmowy o tym, jak sprawić, by podlaskie firmy nie ograniczały się do obserwowania tych procesów, lecz aktywnie uczestniczyły w zmianach.
Chciałbym, żebyśmy dzisiaj odpowiedzieli sobie na pytanie, co powinno się zadziać, żebyśmy nadal pozostawali dwudziestą gospodarką na świecie – podkreślał Jarosław Antychowicz.
W podobnym kierunku prowadziła swoje wystąpienie Agnieszka Majewska, Rzeczniczka Małych i Średnich Przedsiębiorców. Zwracała uwagę, że w ciągu 35 lat zmieniły się technologie, modele biznesowe, rynki i przepisy, ale nie zmieniła się podstawowa rola przedsiębiorców w gospodarce.
Majewska wskazywała na szczególne znaczenie położenia województwa podlaskiego. W jej ocenie bliskość granicy, znaczenie transportu, rolnictwa, przemysłu i handlu sprawiają, że wydarzenia geopolityczne mogą szybko przekładać się na działalność firm. W tym kontekście mówiła o potrzebie odporności przedsiębiorstw, dywersyfikacji rynków i dostawców oraz stabilnego otoczenia gospodarczego.
Bezpieczeństwo granicy, energetyka i interes podlaskich firm
Dużo miejsca podczas jubileuszowych wystąpień zajęła kwestia bezpieczeństwa. Łukasz Prokorym, marszałek województwa podlaskiego, mówił o tym, że rozwój regionu i przedsiębiorczość są ze sobą nierozerwalnie związane. Wśród tematów, które wyznaczały obecne realia prowadzenia działalności w regionie, wskazywał m.in. sytuację na granicy i geopolityczne położenie województwa.
Marszałek podkreślał również rolę współpracy samorządu z przedsiębiorcami oraz możliwości wykorzystania funduszy europejskich. Wśród przykładów wymienił m.in. Podlaskie Centrum Eksportera i projekty związane z wykorzystaniem sztucznej inteligencji w biznesie. Zapowiadał też dalsze działania w kolejnej perspektywie finansowej UE na lata 2028 – 2030.
Maciej Żywno, wicemarszałek Senatu, zwrócił natomiast uwagę na znaczenie reprezentowania interesów przedsiębiorców wobec administracji. Jego zdaniem jednym z najważniejszych efektów działalności Izby przez 35 lat było budowanie przestrzeni, w której przedsiębiorcy mogli wspólnie przedstawiać swoje problemy i prowadzić dialog z władzami.
Dobrze, że to zawsze było w oparciu o dobrą formę, dobry dialog i przede wszystkim bardzo merytoryczne założenia wszystkich kolejnych prezesów, by pokazywać zarówno administrację państwową, parlamentarną, ale i samorządową jako partnera w tych dyskusjach, nie jako przeciwnika – tłumaczył Maciej Żywno.
Żywno mówił także o swoich wcześniejszych interwencjach dotyczących planowanego przyrodniczego komponentu „Tarczy Wschód” i wpływu rozwiązań związanych z bezpieczeństwem na możliwość realizowania inwestycji w województwie podlaskim. Jak relacjonował, otrzymał odpowiedź wskazującą, że dodatkowe ograniczenia dla inwestycji nie powinny być wprowadzane w zakładanym zakresie.
W jego wystąpieniu pojawił się jeszcze jeden wątek – większe wykorzystanie potencjału podlaskich przedsiębiorstw przy realizacji przedsięwzięć związanych z bezpieczeństwem. Chodziło o to, aby przy zmieniających się potrzebach regionu miejscowe firmy miały możliwość uczestniczenia w realizacji projektów wynikających z nowych uwarunkowań strategicznych.
Żywność, energia i nowe rynki
Stefan Krajewski, minister rolnictwa i rozwoju wsi, mówił o bezpieczeństwie w szerszym ujęciu. Wymienił trzy jego podstawowe wymiary: militarne, energetyczne i żywnościowe. Jak zaznaczał, wszystkie te obszary mają bezpośrednie znaczenie dla przedsiębiorców.
Jednym z przykładów była branża rolno -spożywcza, szczególnie ważna dla gospodarki województwa podlaskiego. Krajewski wskazał, że wartość polskiego eksportu produktów rolno – spożywczych w 2025 roku wyniosła 248 mld zł, a dane za pierwsze półrocze 2026 roku pokazują dalszy wzrost. Dane Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa potwierdzają rekordową wartość eksportu w 2025 roku.
Minister zwracał uwagę na znaczenie otwierania kolejnych rynków zagranicznych, ale również na konieczność zabezpieczenia krajowego zaplecza produkcyjnego. W tym kontekście wskazywał m.in. na potrzebę zapewnienia stabilnych dostaw energii dla mleczarni, zakładów przetwórstwa mięsa, chłodni i mroźni.
W jego wypowiedzi znalazła się kwestia granicy polsko – białoruskiej. Krajewski mówił o rozmowach dotyczących jej otwarcia i wskazywał, że funkcjonowanie przejść granicznych ma znaczenie nie tylko dla transportu i handlu, lecz także dla przedsiębiorców działających w regionie.
Bezpieczeństwo, zdaniem ministra, powinno być więc traktowane jako element warunkujący rozwój gospodarczy województwa. W podobnym duchu brzmiała jego wypowiedź specjalnie dla naszej redakcji.
35 lat działalności Izby Przemysłowo-Handlowej w Białymstoku to czas, by złożyć podziękowania i gratulacje za to, co do tej pory, ale też dobry moment, by porozmawiać o wyzwaniach, o tematach ważnych dla podlaskich przedsiębiorców na przyszłość, bo przecież widzimy, jak zmienia się geopolityka, jak pojawiają się nowe wyzwania, nowe kryzysy – i te militarne, ale też kryzys klimatyczny chociażby, który przynosi dużo wyzwań dla przedsiębiorców. I to też wymiana poglądów, połączenie nauki, biznesu, przedsiębiorców, to wszystko, co ma wpływ na gospodarkę i wspólne wypracowanie takich rozwiązań, które pomogą podlaskim przedsiębiorcom dalej się rozwijać – powiedział Stefan Krajewski, minister rolnictwa i rozwoju wsi.
Krajewski zwrócił przy tym uwagę na potencjał samego województwa, wskazując zarówno na rozwój rolnictwa i gospodarstw, jak i przemysłu rolno – spożywczego. Wskazał bezpieczeństwo jako jeden z warunków, które mają znaczenie dla decyzji inwestorów i przedsiębiorców.
Jubileusz jako rozmowa o kolejnych latach
Karol Łapiński, Okręgowy Inspektor Pracy w Białymstoku, podziękował Izbie za dotychczasową współpracę z Państwową Inspekcją Pracy i zadeklarował jej kontynuację. Z kolei posłanka Alicja Łepkowska-Gołaś mówiła o codziennym wysiłku przedsiębiorców, zwracając uwagę na znaczenie rodzinnych firm i warunków, które pozwalają im planować rozwój.
Ważnym elementem wydarzenia była także uroczysta gala. Zgodnie z zapowiedziami Rada Izby przyznała trzy wyróżnienia dla organizacji, twórców i firm działających w województwie podlaskim – w kategoriach kultura, społeczeństwo i biznes.
35-lecie IPH pokazało więc dwa obrazy podlaskiej gospodarki. Pierwszy to historia przemian – od trudnego początku lat 90. i budowania gospodarki rynkowej, po rozwój przedsiębiorstw działających dziś na zagranicznych rynkach. Drugi dotyczy przyszłości, w której bezpieczeństwo regionu, energia, nowe technologie, sztuczna inteligencja, dostęp do rynków oraz zdolność firm do szybkiego reagowania na zmiany będą coraz silniej wpływały na warunki prowadzenia biznesu.
(Piotr Walczak / Wideo: Karol Jurczak)