Od 3 czerwca obowiązują zmiany w przepisach ruchu drogowego, które obejmują zarówno kierowców samochodów, jak i najmłodszych uczestników ruchu. Nowelizacja wprowadza obowiązek używania kasków ochronnych przez dzieci poruszające się rowerami, hulajnogami elektrycznymi i urządzeniami transportu osobistego, a jednocześnie zaostrza konsekwencje dla osób dopuszczających się najpoważniejszych wykroczeń drogowych.
Informację o wejściu w życie nowych regulacji przypomniało Biuro Ruchu Drogowego Komendy Głównej Policji. Szerokie omówienie zmian oraz ich wpływu na bezpieczeństwo uczestników ruchu przedstawił natomiast Instytut Transportu Samochodowego, który od lat analizuje przyczyny wypadków i skuteczność przepisów drogowych.
Najbardziej odczuwalną zmianą dla wielu rodzin jest nowy obowiązek dotyczący dzieci i młodzieży do 16. roku życia. Od teraz osoby w tym wieku muszą korzystać z kasku podczas jazdy rowerem, hulajnogą elektryczną oraz urządzeniami transportu osobistego.
Wprowadzenie tego obowiązku ma ograniczyć liczbę ciężkich urazów głowy, które należą do najpoważniejszych konsekwencji wypadków z udziałem młodych użytkowników jednośladów. Jak podkreślają eksperci Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego ITS, najmłodsi uczestnicy ruchu są szczególnie narażeni na poważne obrażenia podczas zderzeń z pojazdami lub upadków.
Według danych przywoływanych przez Instytut Transportu Samochodowego liczba wypadków z udziałem dzieci korzystających z hulajnóg elektrycznych wzrosła w 2024 roku aż o 84 proc. w porównaniu z rokiem wcześniejszym. Jeszcze bardziej niepokojące są dane dotyczące wszystkich użytkowników e-hulajnóg. Z analiz Polskiego Obserwatorium Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego ITS wynika, że liczba takich wypadków wzrosła z 543 w 2022 roku do 1 158 w 2025 roku. W tym samym czasie liczba ofiar śmiertelnych zwiększyła się z trzech do jedenastu, a liczba osób ciężko rannych wzrosła z 162 do 358.
Eksperci ITS wskazują jednocześnie, że stosowanie kasków znacząco zmniejsza ryzyko najpoważniejszych obrażeń. W przypadku rowerzystów ryzyko śmiertelnych urazów głowy może spaść o ponad 70 proc., natomiast dla użytkowników hulajnóg elektrycznych o ponad 40 proc.
Nowe przepisy przewidują również sankcje za brak kasku. W przypadku stwierdzenia naruszenia obowiązku przewidziano mandat w wysokości 100 zł.
Zmiany dotyczą także wieku użytkowników hulajnóg elektrycznych. Od 3 czerwca minimalny wiek pozwalający na samodzielne poruszanie się e-hulajnogą po drogach publicznych został podniesiony do 13 lat.
Nowelizacja przynosi również istotne konsekwencje dla kierowców samochodów. Szczególnie odczują je osoby regularnie łamiące przepisy i liczące na możliwość szybkiego zmniejszenia liczby punktów karnych.
Od teraz punkty przyznane za najpoważniejsze wykroczenia drogowe nie będą mogły zostać usunięte podczas kursów reedukacyjnych organizowanych przez wojewódzkie ośrodki ruchu drogowego. Dotyczy to między innymi jazdy pod wpływem alkoholu, rażącego przekraczania prędkości czy stwarzania zagrożenia dla pieszych.
Nowe przepisy zaostrzają także podejście do nielegalnych wyścigów ulicznych oraz niebezpiecznych pokazów na drogach publicznych. Za driftowanie lub jazdę na jednym kole kierowca może otrzymać 10 punktów karnych. Jeśli podczas takiego manewru dojdzie do stworzenia zagrożenia bezpieczeństwa lub kolizji, liczba punktów może wzrosnąć nawet do 22.
Eksperci ITS zwracają uwagę, że celem zmian jest przede wszystkim eliminowanie najbardziej niebezpiecznych zachowań na drogach jeszcze zanim doprowadzą do tragedii. W ich ocenie nieuchronność konsekwencji pozostaje jednym z najskuteczniejszych narzędzi poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego.
Policja przypomina jednocześnie, że bezpieczeństwo dzieci nie zależy wyłącznie od nowych przepisów. Funkcjonariusze apelują do rodziców, kierowców, rowerzystów i pieszych o zachowanie szczególnej ostrożności w pobliżu szkół, przejść dla pieszych oraz miejsc, gdzie najmłodsi spędzają czas na świeżym powietrzu.
(PW)